
Schenk ons de kalmte om de dingen te accepteren die we niet kunnen veranderen,
de moed om te veranderen wat we wel kunnen veranderen,
en de wijsheid om het verschil daartussen te kennen.
Grant us the serenity to accept the things we cannot change
the courage to change the things we can,
and the wisdom to know the difference.
Het was (volgens Wiki*) Reinhold Niebuhr die claimt auteur te zijn van dit gebed. Een Amerikaan met ongetwijfeld Duitse voorouders. Hij was theoloog, ethicus, en maatschappijcriticus. Veel Amerikaanse democraten dwepen in hun denken beïnvloedt te zijn door deze man. Obama, Luther King en Hillary Clinton, zijn slechts een paar voorbeelden. Ik geef hen geen ongelijk en geloof zeker dat zij hun best gedaan hebben uitdrukking te geven aan de oproep van dit gebed.
Je moet het maar loslaten.” Wie heeft nooit dit advies te horen gekregen? En hoe klonk dat? Waarschijnlijk als een loze kreet. Om er maar vanaf te zijn, en over te gaan naar het volgende onderwerp. Maar alleen die boodschap te horen, is als een kind met badwater en al weggooien.
Op een dag ontstond er een klein gaatje in de cocon. Een man die toevallig voorbijkwam, stopte en observeerde urenlang de opgesloten vlinder. Deze probeerde tevergeefs door het kleine gaatje te kruipen. Na lange tijd leek het alsof hij het opgaf. Toen besloot de man om hem te helpen. Hij pakte zijn zakmes en opende de cocon. De vlinder kwam er meteen uit, maar zijn lichaam was mager en versuft. Zijn vleugels waren niet goed ontwikkeld en bewogen amper. De man bleef hem gadeslaan en dacht dat hij zijn vleugels nog wel zou openen. Dat gebeurde echter niet. Hij bleef zich over de grond voortslepen met zijn magere lichaam en zijn verschrompelde vleugels. Hij heeft nooit kunnen vliegen.
Soms (vaak) is Engels beter dan Nederlands. Zo’n prachtige zin als deze is lastig te vertalen. Maar wat ermee wordt bedoeld te zeggen, is nog veel interessanter. Ik was onlangs op een conferentie waar ene Patrizia Collard sprak, van wie deze zin afkomstig is. Patrizia is directe collega van Jon Kabat-Zinn. Inderdaad, die ‘goeroe’ in mindfullness. Deze Patrizia had veel interessants te vertellen. Weinig écht nieuwe dingen als je het boeddhisme een beetje kent en Eckhart Tolle graag leest. Maar is het niet de ‘begerige geest’, die altijd maar nieuw wil? En die jachtige, zoekende, begerige geest is precies degene die je tot rust wilt krijgen in mindfulness.
De woestijn is een perfecte plek om tot jezelf te komen. Maar ruimte en een stille omgeving maakt nog geen retraite. Je moet richting geven aan wat je doet. Je moet je intentie kennen en vragen durven stellen.
Mindfulness een hype? Misschien, maar wel een hype met inhoud. Zelfs in de reguliere geneeskunde erkent men nu dat mindfullness helpt bij de behandeling van klachten. Er zijn verscheidene therapieën, zoals ACT (Acceptance and Commitment Therapy) gebaseerd op mindfulness. Vooral bij behandeling van pijn wordt ervan gebruik gemaakt.
Afgelopen oktober – toen ik nog geen blog had – schreef ik mijn eerste blogpost. Ik was op retraite in de hak van Zuid-Italië. Zes dagen niet praten. Wat een opgave leek, bleek een zegening. Dit is wat ik schreef op de derde dag: